Klasyfikacja Posted 2/4/2009 3:40:00 AM Klasyfikacja świata zwierząt Klasyfikacją zwierząt zajmuje się systema­tyka — taksonomia. Na podstawie po­dobieństwa budowy i rozwoju poznane gatunki (a jest ich ponad milion) zgrupowa­ne zostały w wielkich jednostkach taksono­micznych. Naturalny system klasyfikacji opiera się przede wszystkim na analizie filogenezy, podczas gdy dawniejsze „sztuczne" systemy klasyfikacji były wyni­kiem grupowania organizmów na podsta­wie przypadkowego podobieństwa wybra­nych cech, zewnętrznych lub wewnętrz­nych, danych zwierząt. Pierwszy układ systematyczny świata zwierzęcego opracował grecki filozof arystoteles (384-322 p.n.e.). Na pod­stawie obserwacji znanych sobie zwierząt oraz badania ich budowy, Arystoteles pod­zielił je na dwie główne grupy: krwiste (Enaima) i bezkrwiste (Anaima). Następ­nie wyłonił z tych grup następujące pod­grupy: Krwiste — czworonożne żyworodne (ssaki) czworonożne jajorodne (płazy i gady) dwunożne jajorodne (ptaki) beznogie, wodne, żyworodne, z płucami (walenie) łuskowate albo gładkoskóre, beznogie, jajorodne (ryby) Bezkrwiste — Malakia (obecnie głowo-nogi) Malakostraka (przede wszystkim skorupiaki) Ostrakodermata (jamochło­ny, ślimaki, szkarłupnie) Entotnata (owady i niektóre inne stawonogi, pierście­nice) Biorąc pod uwagę ówczesny stan wiedzy, systematyka ta zapewniła Arystotelesowi stałe miejsce w historii zoologii. W Starożytnym Rzymie dzieło Arystotele­sa poszło w zapomnienie. Rzymianie opisy­wali tylko zewnętrzne kształty zwierząt, a opisy właściwości (cech) tych zwierząt nie zawsze pokrywały się z rzeczywistością. Caius plinius (23—79 n.e.) — największy rzymski przyrodnik wprowadził, prymityw­ny jednak, system klasyfikacji pomijając zarówno zagadnienia pokrewieństwa zwierząt, jak i podobieństwa budowy. Zna­ne ówcześnie zwierzęta podzielił na trzy grupy: żyjące na lądzie, w wodzie i w powie­trzu. Wewnątrz tych grup zwierzęta usyste­matyzował wg wielkości. Na przykład wśród zwierząt żyjących na lądzie pierwsze miejsce zajmował słoń. Ten sztuczny i prymitywny, w porównaniu z systemem Arystotelesa, system służył jednak przyrodnikom przez całe stulecia. Dopiero po wynalezieniu druku, książkowe wydanie dzieła Arystotelesa w języku łaciń­skim zainspirowało przyrodników do no­wych badań w dziedzinie systematyki. John ray (1628-1707) był pierwszym, który uznał system Arystotelesa, a za podstawo­wą jednostkę systematyczną przyjął gatu­nek jako zbiór wszystkich osobników po­dobnych do siebie tak, jak potomkowie jednej pary rodzicielskiej. Dopiero wielki biolog Karol LlNNEUSZ (1707-1778) podał dokładną definicję ga­tunku. Określił gatunek jako populację podobnych osobników o jednakowej budowie i funkcjach, które krzyżują się między sobą dając płodne potomstwo. Linneusz uważał jednak, że gatunki zostały stworzo­ne w gotowej postaci i nie zmieniają się. Linneusz skatalogował i opisał wszystkie znane mu gatunki roślin i zwierząt. Zwie­rzęta podzielił na 6 gromad: ssaki, ptaki, płazy (z gadami), ryby, owady, robaki. Za podstawową jednostkę systematyczną uznał gatunek (species). Spokrewnione ga­tunki połączył w rodzaje (genus), spokrew­nione rodzaje w rzędy (ordo), a rzędy w gromady (classis). Dla określenia gatun­ku wprowadził konsekwentnie podwójne nazewnictwo łacińskie obowiązujące do dziś - tzn. nazwa rośliny bądź zwierzęcia składa się z dwóch wyrazów, z których pierwszy oznacza przynależność do rodza­ju, drugi jest nazwą gatunkową, np. Ciconia ciconia — bocian biały, Ciconia nigra — bo­cian czarny. Przez wprowadzenie podwój­nej nomenklatury Linneusz zlikwidował chaos, który panował w nazewnictwie roślin i zwierząt. Dziesiąte wydanie jego dzieła „Systemu naturae" (1758) zawiera 4236 skatalogowanych i opisanych gatunków zwierząt. George cuyier (1769-1832) stworzył inny układ systematyczny oparty na anato­mii porównawczej, której był twórcą. Wyodrębnił cztery typy zwierząt charakte­ryzujące się jednością w budowie ciała. Są to stawonogi, mięczaki, zwierzęta o seg­mentowanym ciele, zwierzęta o promienis­tej budowie ciała. W tych czterech typach wyodrębnił dziewiętnaście gromad, przy czym niektóre zachowały się do dziś. Cuvier nie zmienił pojęcia gatunku wprowadzone­go przez Linneusza i także uważał gatunek za odwieczny i niezmienny. Nowe znaczenie nadały systemowi klasyfi­kacji dopiero koncepcje ewolucji świata organicznego. Toteż system świata zwierzę­cego w ujęciu Jean B. lamarcka (1744—1829) jest zupełnie inny. Lamarck uważał bowiem, że przyroda poprzez ciep­ło, światło i wilgoć wywołała powstanie prostych organizmów roślinnych oraz zwierzęcych, z których w wyniku długo­trwałych przemian powstała różnorodność organizmów; gatunki więc nie są odwiecz­ne, stałe, ale rozwinęły się od form naj­prostszych do bardziej złożonych. Kręgowce (Yertebrata) i bezkręgowce (Evertebrata) są to dwie główne grupy wyróżnione w układzie systematycznym Lamarcka, przy czym kręgowce, zgodnie z systemem Linneusza, podzielone są na cztery gromady, natomiast bezkręgowce na dziesięć gromad. Ten układ systematyczny rozpoczyna się od wymoczków, a kończy na ssakach. Układ systematyczny Lamarcka jest pierwszą próbą stworzenia systemu naturalnego, czyli takiego, który łączy zwierzęta w grupy według stopnia pokre­wieństwa i w przybliżeniu odzwierciedla kolejność powstawania i rozwijania się gatunków. System naturalny, w którym podstawową jednostką jest gatunek, stał się ideałem dla systematyków od czasów, gdy ugruntowała się teoria ewolucji Karola DARWINA (1809-1882), której podstawę stanowi koncepcja walki o byt i doboru naturalne­go. Darwin uważał, że w wyniku rozrodu powstaje więcej osobników każdego gatun­ku niż może się wyżywić i utrzymać przy życiu, toteż rozgrywa się między nimi rywa­lizacja o przetrwanie (wewnątrzgatunkowa walka o byt). Podobna rywalizacja zachodzi między osobnikami różnych gatunków (walka międzygatunkowa). Organizmy, które nie wytrzymują trudów walki o byt, giną, a osobniki, które przeżywają, przeka­zują rodzicielskie cechy z kolei swojemu potomstwu. Może się jednak zdarzyć, że wśród potomstwa pojawi się osobnik róż­niący się od rodziców jedną lub zespołem cech, np. niewielką zmianą w budowie ciała, narządu, ubarwienia itp. Jeżeli ta nowo powstała cecha będzie korzystna, tzn. da przewagę owemu osobnikowi w walce o byt, będzie miał on większe szansę prze­trwania, a tym samym przekazania tej korzystnej cechy swojemu potomstwu, któ­re z kolei przekaże ją następnemu pokole­niu itd. Selekcja osobników dobrze przystosowa­nych następuje w sposób naturalny, tzn. wskutek doboru naturalnego. W ten sposób z wyjściowego gatunku (species) może powstać nowy podgatunek (subspecies), a w wyniku dalszej zmienności nawet nowy gatunek. Ponadto niektóre osobniki dane­go gatunku, wykazującego jakiś zakres zmienności, mogą się przystosować do zmian środowiska w sposób odmienny niż pozostałe, co w efekcie może doprowadzić do powstania z jednego gatunku wyjścio­wego dwóch lub więcej nowych gatunków. W ciągu niezmiernie długiego okresu roz­woju zwierząt na Ziemi powstały w ten sposób nowe gatunki, rodzaje, wreszcie rodziny, rzędy, gromady i typy. Gatunek jest więc podstawową jednostką systematyczną. Od czasów Linneusza defi­nicja gatunku uległa pewnym zmianom, została niejako unowocześniona. Na przy­kład emerson (1945) uważa gatunek za genetycznie odrębną, zdolną do reproduk­cji izolowaną populację. Natomiast mayr (1948) zdefiniował gatunek jako grupę potencjalnie lub skutecznie krzyżujących się populacji, reprodukcyjnie izolowaną od innych tego typu grup. (0) Comments

Układ nerowoy i kości człowieka czym różnią się od zwierzęcych Posted 2/4/2009 3:38:40 AM Klasyfikacja świata zwierząt Klasyfikacją zwierząt zajmuje się systema­tyka — taksonomia. Na podstawie po­dobieństwa budowy i rozwoju poznane gatunki (a jest ich ponad milion) zgrupowa­ne zostały w wielkich jednostkach taksono­micznych. Naturalny system klasyfikacji opiera się przede wszystkim na analizie filogenezy, podczas gdy dawniejsze „sztuczne" systemy klasyfikacji były wyni­kiem grupowania organizmów na podsta­wie przypadkowego podobieństwa wybra­nych cech, zewnętrznych lub wewnętrz­nych, danych zwierząt. Pierwszy układ systematyczny świata zwierzęcego opracował grecki filozof arystoteles (384-322 p.n.e.). Na pod­stawie obserwacji znanych sobie zwierząt oraz badania ich budowy, Arystoteles pod­zielił je na dwie główne grupy: krwiste (Enaima) i bezkrwiste (Anaima). Następ­nie wyłonił z tych grup następujące pod­grupy: Krwiste — czworonożne żyworodne (ssaki) czworonożne jajorodne (płazy i gady) dwunożne jajorodne (ptaki) beznogie, wodne, żyworodne, z płucami (walenie) łuskowate albo gładkoskóre, beznogie, jajorodne (ryby) Bezkrwiste — Malakia (obecnie głowo-nogi) Malakostraka (przede wszystkim skorupiaki) Ostrakodermata (jamochło­ny, ślimaki, szkarłupnie) Entotnata (owady i niektóre inne stawonogi, pierście­nice) Biorąc pod uwagę ówczesny stan wiedzy, systematyka ta zapewniła Arystotelesowi stałe miejsce w historii zoologii. W Starożytnym Rzymie dzieło Arystotele­sa poszło w zapomnienie. Rzymianie opisy­wali tylko zewnętrzne kształty zwierząt, a opisy właściwości (cech) tych zwierząt nie zawsze pokrywały się z rzeczywistością. Caius plinius (23—79 n.e.) — największy rzymski przyrodnik wprowadził, prymityw­ny jednak, system klasyfikacji pomijając zarówno zagadnienia pokrewieństwa zwierząt, jak i podobieństwa budowy. Zna­ne ówcześnie zwierzęta podzielił na trzy grupy: żyjące na lądzie, w wodzie i w powie­trzu. Wewnątrz tych grup zwierzęta usyste­matyzował wg wielkości. Na przykład wśród zwierząt żyjących na lądzie pierwsze miejsce zajmował słoń. Ten sztuczny i prymitywny, w porównaniu z systemem Arystotelesa, system służył jednak przyrodnikom przez całe stulecia. Dopiero po wynalezieniu druku, książkowe wydanie dzieła Arystotelesa w języku łaciń­skim zainspirowało przyrodników do no­wych badań w dziedzinie systematyki. John ray (1628-1707) był pierwszym, który uznał system Arystotelesa, a za podstawo­wą jednostkę systematyczną przyjął gatu­nek jako zbiór wszystkich osobników po­dobnych do siebie tak, jak potomkowie jednej pary rodzicielskiej. Dopiero wielki biolog Karol LlNNEUSZ (1707-1778) podał dokładną definicję ga­tunku. Określił gatunek jako populację podobnych osobników o jednakowej budowie i funkcjach, które krzyżują się między sobą dając płodne potomstwo. Linneusz uważał jednak, że gatunki zostały stworzo­ne w gotowej postaci i nie zmieniają się. Linneusz skatalogował i opisał wszystkie znane mu gatunki roślin i zwierząt. Zwie­rzęta podzielił na 6 gromad: ssaki, ptaki, płazy (z gadami), ryby, owady, robaki. Za podstawową jednostkę systematyczną uznał gatunek (species). Spokrewnione ga­tunki połączył w rodzaje (genus), spokrew­nione rodzaje w rzędy (ordo), a rzędy w gromady (classis). Dla określenia gatun­ku wprowadził konsekwentnie podwójne nazewnictwo łacińskie obowiązujące do dziś - tzn. nazwa rośliny bądź zwierzęcia składa się z dwóch wyrazów, z których pierwszy oznacza przynależność do rodza­ju, drugi jest nazwą gatunkową, np. Ciconia ciconia — bocian biały, Ciconia nigra — bo­cian czarny. Przez wprowadzenie podwój­nej nomenklatury Linneusz zlikwidował chaos, który panował w nazewnictwie roślin i zwierząt. Dziesiąte wydanie jego dzieła „Systemu naturae" (1758) zawiera 4236 skatalogowanych i opisanych gatunków zwierząt. George cuyier (1769-1832) stworzył inny układ systematyczny oparty na anato­mii porównawczej, której był twórcą. Wyodrębnił cztery typy zwierząt charakte­ryzujące się jednością w budowie ciała. Są to stawonogi, mięczaki, zwierzęta o seg­mentowanym ciele, zwierzęta o promienis­tej budowie ciała. W tych czterech typach wyodrębnił dziewiętnaście gromad, przy czym niektóre zachowały się do dziś. Cuvier nie zmienił pojęcia gatunku wprowadzone­go przez Linneusza i także uważał gatunek za odwieczny i niezmienny. Nowe znaczenie nadały systemowi klasyfi­kacji dopiero koncepcje ewolucji świata organicznego i odróżniającego od kości człowieka. Toteż system świata zwierzę­cego w ujęciu Jean B. lamarcka (1744—1829) jest zupełnie inny. Lamarck uważał bowiem, że przyroda poprzez ciep­ło, światło i wilgoć wywołała powstanie prostych organizmów roślinnych oraz zwierzęcych, z których w wyniku długo­trwałych przemian powstała różnorodność organizmów; gatunki więc nie są odwiecz­ne, stałe, ale rozwinęły się od form naj­prostszych do bardziej złożonych. Kręgowce (Yertebrata) i bezkręgowce (Evertebrata) są to dwie główne grupy wyróżnione w układzie systematycznym Lamarcka, przy czym kręgowce, zgodnie z systemem Linneusza, podzielone są na cztery gromady, natomiast bezkręgowce na dziesięć gromad. Ten układ systematyczny rozpoczyna się od wymoczków, a kończy na ssakach. Układ systematyczny Lamarcka jest pierwszą próbą stworzenia systemu naturalnego, czyli takiego, który łączy zwierzęta w grupy według stopnia pokre­wieństwa i w przybliżeniu odzwierciedla kolejność powstawania i rozwijania się gatunków. System naturalny, w którym podstawową jednostką jest gatunek, stał się ideałem dla systematyków od czasów, gdy ugruntowała się teoria ewolucji Karola DARWINA (1809-1882), której podstawę stanowi koncepcja walki o byt i doboru naturalne­go. Darwin uważał, że w wyniku rozrodu powstaje więcej osobników każdego gatun­ku niż może się wyżywić i utrzymać przy życiu, toteż rozgrywa się między nimi rywa­lizacja o przetrwanie (wewnątrzgatunkowa walka o byt). Podobna rywalizacja zachodzi między osobnikami różnych gatunków (walka międzygatunkowa). Organizmy, które nie wytrzymują trudów walki o byt, giną, a osobniki, które przeżywają, przeka­zują rodzicielskie cechy z kolei swojemu potomstwu. Może się jednak zdarzyć, że wśród potomstwa pojawi się osobnik róż­niący się od rodziców jedną lub zespołem cech, np. niewielką zmianą w budowie ciała, narządu, ubarwienia itp. Jeżeli ta nowo powstała cecha będzie korzystna, tzn. da przewagę owemu osobnikowi w walce o byt, będzie miał on większe szansę prze­trwania, a tym samym przekazania tej korzystnej cechy swojemu potomstwu, któ­re z kolei przekaże ją następnemu pokole­niu itd. Selekcja osobników dobrze przystosowa­nych następuje w sposób naturalny, tzn. wskutek doboru naturalnego. W ten sposób z wyjściowego gatunku (species) może powstać nowy podgatunek (subspecies), a w wyniku dalszej zmienności nawet nowy gatunek. Ponadto niektóre osobniki dane­go gatunku nie ma układu nerwowego typowego dla kości człowieka, wykazującego jakiś zakres zmienności, mogą się przystosować do zmian środowiska w sposób odmienny niż pozostałe, co w efekcie może doprowadzić do powstania z jednego gatunku wyjścio­wego dwóch lub więcej nowych gatunków. W ciągu niezmiernie długiego okresu roz­woju zwierząt na Ziemi powstały w ten sposób nowe gatunki, rodzaje, wreszcie rodziny, rzędy, gromady i typy. Gatunek jest więc podstawową jednostką systematyczną. Od czasów Linneusza defi­nicja gatunku uległa pewnym zmianom, została niejako unowocześniona. Na przy­kład emerson (1945) uważa gatunek za genetycznie odrębną, zdolną do reproduk­cji izolowaną populację. Natomiast mayr (1948) zdefiniował gatunek jako grupę potencjalnie lub skutecznie krzyżujących się populacji, reprodukcyjnie izolowaną od innych tego typu grup. (0) Comments

Fauna europy - pochodzenie Posted 2/4/2009 3:36:27 AM Pochodzenie, rozwój i skład fauny środkowoeuro­pejskiej W Europie Środkowej żyje obecnie około 40 tysięcy gatunków zwierząt. Korzystne położenie geograficzne (środkowa część kontynentu europejskiego), znaczne pio­nowe zróżnicowanie terenu (od nizin do wysokich gór), przeróżne biotopy (wody, brzegi wód, łąki, pola, lasy itp.) są niewąt­pliwie sprzyjającymi warunkami dla rozwo­ju tak dużej liczby gatunków. Do Europy Środkowej przybywały zwie­rzęta z innych obszarów kontynentu euro­pejskiego i azjatyckiego już w odległych epokach geologicznych. Natomiast niektó­re gatunki są rodzime, a ślady ich przodków znajdowane są w warstwach pochodzących ze starszych epok geologicznych. Takim zwierzęciem jest w Europie Środkowej np. mały raczek z rodzaju Bathynella. Wystę­puje on do dziś w niektórych wodach podziemnych, a ślady jego przodków w for­mie odcisków na skałach znajdowane są w warstwach pochodzących z ery paleo-zoicznej (karbon, perm). Fauna na kontynencie europejskim zaczęła formować się w trzeciorzędzie. Na jej zmiany (różnicowanie) miały wpływ zjawis­ka towarzyszące przemijaniu er geologicz­nych — zmienność klimatu i innych warun­ków życia. Na podstawie analizy fauny żyjącej współcześnie stwierdzono, że sto­sunkowo duża liczba gatunków zwierząt Europy Środkowej pochodzi od przodków żyjących już w trzeciorzędzie, np. niektóre gatunki robaków, mięczaków, pierścienic i owadów. Na początku trzeciorzędu nastą­piło połączenie kontynentu europejskiego z azjatyckim, wskutek czego do Europy przedostała się pewna liczba gatunków spośród tzw. angarskiej* fauny. We wczes­nym trzeciorzędzie na terenach Europy klimat był łagodny, co sprzyjało napływowi zwierząt ciepłolubnych (termofilnych) z Azji Południowej. W plejstocenie następuje gwałtowne ochło­dzenie klimatu, tzw. epoka lodowcowa, co powoduje istotne zmiany w składzie fauny środkowoeuropejskiej. Przede wszystkim do Europy Środkowej migrują zwierzęta zimnolubne z północy i północnego wscho­du, natomiast zwierzęta ciepłolubne ustę­pują na tereny południowe — niektóre z nich giną. Tylko nieliczne gatunki ówczes­nego świata były w stanie przystosować się do nowych warunków życia w ostrym kli­macie. Były to przede wszystkim gatunki zamieszkujące wyżej położone obszary, a więc żyjące już w ostrzejszych warun­kach; wskutek zaostrzania się klimatu zwierzęta te schodziły na niziny. Po ponow­nym ociepleniu klimatu powróciły one na obszary wyżej położone. Do czasów obec­nych w składzie fauny środkowoeuropej­skiej istnieją gatunki charakterystyczne dla terenów północnych — tajgi i tundry. Za­mieszkują one obecnie wyższe partie gór i określane są jako relikty epoki lodowco­wej. Należą do nich niektóre gatunki roba­ków wodnych, ślimaków, skorupiaków, pa-jęczaków, a przede wszystkim owadów oraz niektóre gatunki ptaków, np. dzięcioł trój-palczasty, drozd obrożny i ssaków — nornik bury. Po ustąpieniu lodowca Europa Środkowa przez pewien czas podlegała wpływom kli­matu atlantyckiego, a dominującą formacją roślinną był step. Wówczas z południowo--wschodnich terenów ponownie przybyły niektóre ciepłolubne gatunki zwierząt, któ­rych potomkowie zamieszkują obecnie naj­cieplejsze obszary, jak np. jaszczurka zielo­na wśród gadów oraz modliszka i chrzą­szcze z rodzaju Dorcadion wśród owadów. Dalsze ocieplenie i zwilgotnienie klimatu umożliwiło imigrację wielu ciepłolubnym zwierzętom z południowego wschodu i wschodu. Na tereny Europy Środkowej przybyły wówczas niektóre gatunki skoru­piaków stomatolog Rzeszów, pająków, pierścienic i owadów, a także płazów, ptaków i ssaków. Skład fauny w Europie Środkowej kształto­wała również działalność gospodarcza czło­wieka. Na przykład karczowanie lasów przyczyniło się do powstania korzystnych warunków życiowych dla takich niemile widzianych gatunków, jak suseł moręgowa-ny z terenów południowo-wschodnich, czy chomik europejski ze wschodu. Dopiero niedawno pojawiły się w Europie Środko­wej dwa gatunki ptaków: kulczyk i sierpów-ka (synogarlica turecka). Nieodłącznym składnikiem fauny środkowoeuropejskiej stały się również niektóre gatunki owadów zawleczone nawet z odległych kontynen­tów. Niestety jest wśród nich wiele ważnych szkodników roślin uprawnych, jak np. fi-loksera winiec, stonka ziemniaczana, oprzędnica jesienna i inne. Działalność rolnicza i przemysłowa czło­wieka przyczyniła się do wyginięcia wielu gatunków zwierząt. Prace melioracyjne na przykład powodują, że ubożeje fauna gle­by, a osuszanie bagien, regulacja rzek, odwadnianie podmokłych łąk przyczyniły się do zniszczenia lub zmiany warunków życia wielu zwierząt wodnych, płazów i wodnego ptactwa. Bardzo rzadkie stały się w Europie Środkowej atrakcyjne zwierzęta łowne — żubr, łoś i bóbr europejski. Spro­wadzone natomiast zostały i dobrze się zaaklimatyzowały inne gatunki zwierząt łownych, jak np. bażant, muflon, daniel i inne. Wodną faunę wzbogacono o nowe gatunki ryb, np. sprowadzono z Ameryki Północnej pstrąga tęczowego i pstrąga źródlanego. Współczesny skład fauny środ­kowoeuropejskiej jest więc wynikiem wielu przemian zachodzących od trzeciorzędu poprzez czwartorzęd, aż do czasów obec­nych. Przez Europę Środkową przemie­szczały się populacje zwierzęce, które przy­były tu w okresie trzeciorzędu z południo­wego wschodu, z północy w okresie zlodo­wacenia, ze wschodu i południowego wschodu w okresie panowania roślinności stepowej itd. W wyniku tych migracji żyją w Europie Środkowej zwierzęta, których centrum rozprzestrzenienia leży poza jej obszarem a zasięg zoogeograficzny jest różny. Są wśród nich gatunki kosmopoli­tyczne, holarktyczne, palearktyczne, euro-syberyjskie, syberyjskie, europejskie, sarmackie, pontyjsko-panońskie, medyterra-neńskie, atlantyckie, boreoalpejskie, bo-realne, alpejskie, sudetokarpackie i ende­miczne. Gatunki o zasięgu kosmopolitycznym są rozprzestrzenione prawie na całym świecie — np. zwierzęta użytkowe i ich pasożyty, szkodniki magazynowe, pasożyty człowie­ka i inne. Gatunki o zasięgu holarktycznym są to zwierzęta żyjące w Palearktyce i Ne-arktyce, np. kaczka krzyżówka. Gatunki o zasięgu palearktycznym za­mieszkują całą Palearktykę, która obejmu­je Europę, Afrykę Północną i strefę umiar­kowaną Azji. Przykładami takich gatun­ków są: wśród owadów — chrabąszcz majo­wy, wśród płazów — rzekotka (żabka drzewna), wśród ptaków — dzięcioł duży oraz sarna wśród ssaków. Najliczniej wśród fauny środkowoeuropej­skiej są reprezentowane gatunki o zasięgu eurosyberyjskim, który obejmuje obszar północnej części Palearktyki sięgający na wschód aż do Oceanu Spokojnego. Więk­szość bezkręgowców i znaczna liczba krę­gowców, jak np. strzebla potokowa, żaba trawna, czyli płowa, żmija zygzakowana, cietrzew, wiewiórka pospolita i inne, są charakterystyczne dla tych obszarów. Do zwierząt o zasięgu syberyjskim należą gatunki, których centrum występowania znajduje się na Syberii, a zachodnia granica rozprzestrzenienia w Europie Środkowej, np. jarząbek. Gatunki o zasięgu europejskim występują tylko w Europie, np. żaba wodna (zielona) wśród płazów, dzięcioł zielony wśród pta­ków, nocek duży wśród ssaków. Gatunki o zasięgu sarmackim pochodzą ze stepów wschodniej części Europy i Azji Zachodniej, skąd do Europy Środkowej przedostał się np. chomik europejski. Centrum występowania gatunków o zasię­gu pontyjsko-panońskim leży na terenach położonych w okolicach Morza Czarnego i Niziny Panońskiej. Na obszary położone nad Dunajem przywędrowały niektóre wodne skorupiaki, owady, np. chrząszcze z rodzaju Dorcadion oraz ssaki, np. suseł moręgowany. Gatunki o zasięgu medyterraneńskim to gatunki żyjące na południu, których cen­trum występowania znajduje się nad Mo­rzem Śródziemnym. Z owadów jest to np. modliszka i niezdarka dziewica, z gadów — jaszczurka zielona, z ptaków — sokół pustułeczka. Gatunki, których centrum występowania leży w Europie Zachodniej nazwane są atlantyckimi lub zachodnioeu­ropejskimi. Z ssaków przywędrował z za­chodu do Europy Środkowej, np. królik. Gatunki o zasięgu boreoalpejskim zamiesz­kują północne tereny Europy i Azji i wyż­sze partie europejskich i azjatyckich gór, np. skrzelopływka bagienna. Zwierzęta o zasięgu borealnym to te, które żyją na północy. Należą do nich niektóre ważki i niektóre gatunki ptaków zalatują­cych lub zimujących na terenach Europy Środkowej, np. jemiołuszka, myszołów włochaty. Gatunki o zasięgu alpejskim zamieszkują wysokie partie gór, jak np. ssaki — świstak i kozica. Gatunki o zasięgu sudetokarpackim roz­przestrzenione są w Sudetach i Karpatach. Charakterystycznymi przedstawicielami są np. pomrów błękitny i z owadów skoczogo-nek karpacki. Gatunkami o zasięgu endemicznym są w Europie Środkowej te gatunki, które występują jedynie na jej obszarze. Do endemitów środkowoeuropejskich należą pewne bezkręgowce, przede wszystkim nie­które pierścienice, lądowe skorupiaki i owady. (0) Comments

Fauna europy - pochodzenie Posted 2/4/2009 3:35:30 AM Pochodzenie, rozwój i skład fauny środkowoeuro­pejskiej W Europie Środkowej żyje obecnie około 40 tysięcy gatunków zwierząt. Korzystne położenie geograficzne (środkowa część kontynentu europejskiego), znaczne pio­nowe zróżnicowanie terenu (od nizin do wysokich gór), przeróżne biotopy (wody, brzegi wód, łąki, pola, lasy itp.) są niewąt­pliwie sprzyjającymi warunkami dla rozwo­ju tak dużej liczby gatunków. Do Europy Środkowej przybywały zwie­rzęta z innych obszarów kontynentu euro­pejskiego i azjatyckiego już w odległych epokach geologicznych. Natomiast niektó­re gatunki są rodzime, a ślady ich przodków znajdowane są w warstwach pochodzących ze starszych epok geologicznych. Takim zwierzęciem jest w Europie Środkowej np. mały raczek z rodzaju Bathynella. Wystę­puje on do dziś w niektórych wodach podziemnych, a ślady jego przodków w for­mie odcisków na skałach znajdowane są w warstwach pochodzących z ery paleo-zoicznej (karbon, perm). Fauna na kontynencie europejskim zaczęła formować się w trzeciorzędzie. Na jej zmiany (różnicowanie) miały wpływ zjawis­ka towarzyszące przemijaniu er geologicz­nych — zmienność klimatu i innych warun­ków życia. Na podstawie analizy fauny żyjącej współcześnie stwierdzono, że sto­sunkowo duża liczba gatunków zwierząt Europy Środkowej pochodzi od przodków żyjących już w trzeciorzędzie, np. niektóre gatunki robaków, mięczaków, pierścienic i owadów. Na początku trzeciorzędu nastą­piło połączenie kontynentu europejskiego z azjatyckim, wskutek czego do Europy przedostała się pewna liczba gatunków spośród tzw. angarskiej* fauny. We wczes­nym trzeciorzędzie na terenach Europy klimat był łagodny, co sprzyjało napływowi zwierząt ciepłolubnych (termofilnych) z Azji Południowej. W plejstocenie następuje gwałtowne ochło­dzenie klimatu, tzw. epoka lodowcowa, co powoduje istotne zmiany w składzie fauny środkowoeuropejskiej. Przede wszystkim do Europy Środkowej migrują zwierzęta zimnolubne z północy i północnego wscho­du, natomiast zwierzęta ciepłolubne ustę­pują na tereny południowe — niektóre z nich giną. Tylko nieliczne gatunki ówczes­nego świata były w stanie przystosować się do nowych warunków życia w ostrym kli­macie. Były to przede wszystkim gatunki zamieszkujące wyżej położone obszary, a więc żyjące już w ostrzejszych warun­kach; wskutek zaostrzania się klimatu zwierzęta te schodziły na niziny. Po ponow­nym ociepleniu klimatu powróciły one na obszary wyżej położone. Do czasów obec­nych w składzie fauny środkowoeuropej­skiej istnieją gatunki charakterystyczne dla terenów północnych — tajgi i tundry. Za­mieszkują one obecnie wyższe partie gór i określane są jako relikty epoki lodowco­wej. Należą do nich niektóre gatunki roba­ków wodnych, ślimaków, skorupiaków, pa-jęczaków, a przede wszystkim owadów oraz niektóre gatunki ptaków, np. dzięcioł trój-palczasty, drozd obrożny i ssaków — nornik bury. Po ustąpieniu lodowca Europa Środkowa przez pewien czas podlegała wpływom kli­matu atlantyckiego, a dominującą formacją roślinną był step. Wówczas z południowo--wschodnich terenów ponownie przybyły niektóre ciepłolubne gatunki zwierząt, któ­rych potomkowie zamieszkują obecnie naj­cieplejsze obszary, jak np. jaszczurka zielo­na wśród gadów oraz modliszka i chrzą­szcze z rodzaju Dorcadion wśród owadów. Dalsze ocieplenie i zwilgotnienie klimatu umożliwiło imigrację wielu ciepłolubnym zwierzętom z południowego wschodu i wschodu. Na tereny Europy Środkowej przybyły wówczas niektóre gatunki skoru­piaków stomatolog Rzeszów, pająków, pierścienic i owadów, a także płazów, ptaków i ssaków. Skład fauny w Europie Środkowej kształto­wała również działalność gospodarcza czło­wieka. Na przykład karczowanie lasów przyczyniło się do powstania korzystnych warunków życiowych dla takich niemile widzianych gatunków, jak suseł moręgowa-ny z terenów południowo-wschodnich, czy chomik europejski ze wschodu. Dopiero niedawno pojawiły się w Europie Środko­wej dwa gatunki ptaków: kulczyk i sierpów-ka (synogarlica turecka). Nieodłącznym składnikiem fauny środkowoeuropejskiej stały się również niektóre gatunki owadów zawleczone nawet z odległych kontynen­tów. Niestety jest wśród nich wiele ważnych szkodników roślin uprawnych, jak np. fi-loksera winiec, stonka ziemniaczana, oprzędnica jesienna i inne. Działalność rolnicza i przemysłowa czło­wieka przyczyniła się do wyginięcia wielu gatunków zwierząt. Prace melioracyjne na przykład powodują, że ubożeje fauna gle­by, a osuszanie bagien, regulacja rzek, odwadnianie podmokłych łąk przyczyniły się do zniszczenia lub zmiany warunków życia wielu zwierząt wodnych, płazów i wodnego ptactwa. Bardzo rzadkie stały się w Europie Środkowej atrakcyjne zwierzęta łowne — żubr, łoś i bóbr europejski. Spro­wadzone natomiast zostały i dobrze się zaaklimatyzowały inne gatunki zwierząt łownych, jak np. bażant, muflon, daniel i inne. Wodną faunę wzbogacono o nowe gatunki ryb, np. sprowadzono z Ameryki Północnej pstrąga tęczowego i pstrąga źródlanego. Współczesny skład fauny środ­kowoeuropejskiej jest więc wynikiem wielu przemian zachodzących od trzeciorzędu poprzez czwartorzęd, aż do czasów obec­nych. Przez Europę Środkową przemie­szczały się populacje zwierzęce, które przy­były tu w okresie trzeciorzędu z południo­wego wschodu, z północy w okresie zlodo­wacenia, ze wschodu i południowego wschodu w okresie panowania roślinności stepowej itd. W wyniku tych migracji żyją w Europie Środkowej zwierzęta, których centrum rozprzestrzenienia leży poza jej obszarem a zasięg zoogeograficzny jest różny. Są wśród nich gatunki kosmopoli­tyczne, holarktyczne, palearktyczne, euro-syberyjskie, syberyjskie, europejskie, sarmackie, pontyjsko-panońskie, medyterra-neńskie, atlantyckie, boreoalpejskie, bo-realne, alpejskie, sudetokarpackie i ende­miczne. Gatunki o zasięgu kosmopolitycznym są rozprzestrzenione prawie na całym świecie — np. zwierzęta użytkowe i ich pasożyty, szkodniki magazynowe, pasożyty człowie­ka i inne. Gatunki o zasięgu holarktycznym są to zwierzęta żyjące w Palearktyce i Ne-arktyce, np. kaczka krzyżówka. Gatunki o zasięgu palearktycznym za­mieszkują całą Palearktykę, która obejmu­je Europę, Afrykę Północną i strefę umiar­kowaną Azji. Przykładami takich gatun­ków są: wśród owadów — chrabąszcz majo­wy, wśród płazów — rzekotka (żabka drzewna), wśród ptaków — dzięcioł duży oraz sarna wśród ssaków. Najliczniej wśród fauny środkowoeuropej­skiej są reprezentowane gatunki o zasięgu eurosyberyjskim, który obejmuje obszar północnej części Palearktyki sięgający na wschód aż do Oceanu Spokojnego. Więk­szość bezkręgowców i znaczna liczba krę­gowców, jak np. strzebla potokowa, żaba trawna, czyli płowa, żmija zygzakowana, cietrzew, wiewiórka pospolita i inne, są charakterystyczne dla tych obszarów. Do zwierząt o zasięgu syberyjskim należą gatunki, których centrum występowania znajduje się na Syberii, a zachodnia granica rozprzestrzenienia w Europie Środkowej, np. jarząbek. Gatunki o zasięgu europejskim występują tylko w Europie, np. żaba wodna (zielona) wśród płazów, dzięcioł zielony wśród pta­ków, nocek duży wśród ssaków. Gatunki o zasięgu sarmackim pochodzą ze stepów wschodniej części Europy i Azji Zachodniej, skąd do Europy Środkowej przedostał się np. chomik europejski. Centrum występowania gatunków o zasię­gu pontyjsko-panońskim leży na terenach położonych w okolicach Morza Czarnego i Niziny Panońskiej. Na obszary położone nad Dunajem przywędrowały niektóre wodne skorupiaki, owady, np. chrząszcze z rodzaju Dorcadion oraz ssaki, np. suseł moręgowany. Gatunki o zasięgu medyterraneńskim to gatunki żyjące na południu, których cen­trum występowania znajduje się nad Mo­rzem Śródziemnym. Z owadów jest to np. modliszka i niezdarka dziewica, z gadów — jaszczurka zielona, z ptaków — sokół pustułeczka. Gatunki, których centrum występowania leży w Europie Zachodniej nazwane są atlantyckimi lub zachodnioeu­ropejskimi. Z ssaków przywędrował z za­chodu do Europy Środkowej, np. królik. Gatunki o zasięgu boreoalpejskim zamiesz­kują północne tereny Europy i Azji i wyż­sze partie europejskich i azjatyckich gór, np. skrzelopływka bagienna. Zwierzęta o zasięgu borealnym to te, które żyją na północy. Należą do nich niektóre ważki i niektóre gatunki ptaków zalatują­cych lub zimujących na terenach Europy Środkowej, np. jemiołuszka, myszołów włochaty. Gatunki o zasięgu alpejskim zamieszkują wysokie partie gór, jak np. ssaki — świstak i kozica. Gatunki o zasięgu sudetokarpackim roz­przestrzenione są w Sudetach i Karpatach. Charakterystycznymi przedstawicielami są np. pomrów błękitny i z owadów skoczogo-nek karpacki. Gatunkami o zasięgu endemicznym są w Europie Środkowej te gatunki, które występują jedynie na jej obszarze. Do endemitów środkowoeuropejskich należą pewne bezkręgowce, przede wszystkim nie­które pierścienice, lądowe skorupiaki i owady. (0) Comments

Rozwój kości oraz układu nerwowego i kosntego Posted 2/4/2009 3:33:47 AM Fizjologia Fizjologia to nauka o procesach życiowych organizmów, np. trawieniu, oddychaniu, krążeniu krwi, działalności układu nerwo­wego itd., a jej głównymi naukami pomocniczymi są fizyka i chemia. Podsta­wową metodą badawczą w tej dziedzinie wiedzy jest doświadczenie. Fizjologia jest niezmiernie szeroką dziedziną, toteż wy­różnia się jej węższe kierunki, np. fizjologię komórki, narządów rozrodu, rozwoju, psy­chologię zwierząt itp. W części szczegółowej niniejszej pracy omówione zostaną właściwości fizjologiczne poszczególnych gatunków zwierząt. Ekologia Ekologia zwierząt jest nauką o stosunkach między zwierzętami a środowiskiem. O ce­chach każdego środowiska decydują za­równo czynniki abiotyczne, np. światło, temperatura, ukształtowanie terenu itp., jak i czynniki biotyczne, tj. roślinność i zwierzęta. Sposób życia zwierząt i ich przemieszczanie się, wielkość populacji, rodzaje siedliska itp. to zagadnienia ekolo­giczne. Ekologia jest dyscypliną integralną, toteż podział na ekologię roślin i zwierząt jest sztuczny. Niemniej wyróżnia się jeszcze inne szczegółowe działy ekologii, np. aute-kologię — naukę o sposobach życia osobni­ka i jego powiązaniu ze środowiskiem; etologię - o zachowaniu się zwierząt w na­turalnym środowisku i jego wrodzonych, dziedzicznych formach zachowania; deme-kologię — o całych populacjach w środowis­ku; synekologię — o wzajemnych jakościo­wych i ilościowych powiązaniach między organizmami jednego gatunku (populacja) oraz różnych gatunków (biocenoza). Zoogeografia Zoogeografia jest nauką o rozmieszczeniu zwierząt na Ziemi. Na rozmieszczenie zwierząt wpływa wiele czynników: ekolo­gicznych, geograficznych oraz historycz­nych; toteż powiązania obecnie istniejące­go świata zwierzęcego ze światem zwierzę­cym epok ubiegłych są również przedmio­tem badań zoogeografii. Zoogeografia jest nauką na pograniczu zoologii i geografii. Każdy gatunek zwierząt ogranicza zwykle swoją aktywność do określonego obszaru, tzw. areału (zasięgu). Nie zajmuje jednak całego tego obszaru, lecz żyje tylko w odpo­wiednich dla siebie biotopach. Areał jest więc pojęciem geograficznym, biotop zaś ekologicznym. Kierując się różnicami w rozmieszczeniu zwierząt na Ziemi przyjęto podział lądu stałego na cztery podstawowe regiony (kró­lestwa): Notogeę, Neogeę, Paleogeę i Ark-togeę*. Notogea obejmuje Australię i Oceanię. Swoistą faunę tego regionu charakteryzują przede wszystkim stekowce i torbacze. Neogea (kraina neotropikalna) obejmuje Południową i Środkową Amery­kę oraz Antyle. Na jej obszarze występują szczerbaki oraz torbacze należące do dwóch rodzin Didelphidae i Caenolestidae, małpy szerokonose, lamy, swoiste gatunki papug, kolibry, kondory, nandu i inne. Paleogea obejmuje większą część Afryki, część Azji (na południe od Himalajów) i sąsiednie wyspy. Dzieli się na trzy oddziel­ne krainy: malgaską (Madagaskar), na te­renie której żyje wiele gatunków endemicz­nych (lemury, tanreki, wiwery), etiopską z bardzo bogatą fauną (hipopotam, żyrafa, zebry, antylopy, małpy wąskonose, słoń) i orientalną (Indie, Indochiny, Indie Wschodnie), która ma pewne grupy ssaków wspólne z krainą etiopską (słoń, nosorożce, małpy wąskonose), żyją tu ponadto tapiry, tygrysy, niedźwiedzie, wiele gatunków ga­dów i ptaków. Arktogea obejmuje Europę, północną Afrykę, północną Azję i Amery­kę Północną. Niektórzy badacze nazywają go regionem holarktycznym (Holarktyka), inni dzielą go na dwa regiony: Palearktykę (Eurazja) i Nearktykę (Ameryka Północ­na). Typowymi zwierzętami dla Arktogei są:' krety, bobry, konie, głuszce, nury, traszki, jesiotry, łososie, liczne gatunki gryzoni i inne. Genetyka Genetyka jest nauką o dziedziczności i zmienności organizmów. Badanie mecha­nizmów przekazywania cech z pokolenia na pokolenie jest zadaniem genetyki ogólnej. Wyróżnia się w niej szereg szczegółowych dyscyplin, takich jak genetyka molekular­na, cytogenetyka, etnogenetyka i genetyka populacyjna. Zagadnienia dziedziczności w poszczególnych grupach organizmów są przedmiotem badań wyspecjalizowanych działów genetyki. Ewolucjonizm Ewolucjonizm to nauka o historycznym rozwoju zwierząt na Ziemi. Zmieniające się warunki życia i konieczność przystosowa­nia się do tych zmian powodowały rozwój różnych gatunków zwierząt. Rozwój ten nie był następstwem zmian jednokierunko­wych — liniowych, lecz zachodził w różnych kierunkach, od wspólnego punktu wyjścio­wego. Graficznym obrazem przedstawiają­cym rozwój zwierząt jest rozgałęzione drze­wo (drzewo filogenetyczne). Nauką po­mocniczą ewolucjonizmu jest paleontolo­gia zajmująca się zwierzętami wymarłymi w minionych okresach geologicznych, któ­rych szczątki znajdowane są obecnie w wy­kopaliskach. W starszych warstwach geolo­gicznych odnajdywane są szczątki organiz­mów o względnie prymitywnej budowie. Systematyka Naczelnym zadaniem systematyki jest stworzenie uporządkowanego systemu kla­syfikacji zwierząt obecnie żyjących, odtwa­rzającego ich wzajemne pokrewieństwa! fi­logenetyczne powiązania a więc stworzenie systemu naturalnego, przedstawiającego ciągły rozwój zwierząt poczynając od naj­prostszych organizmów jednokomórko­wych do najbardziej skomplikowanych (wyżej uorganizowanych), czyli historycznj rozwój świata zwierzęcego. Podstawowe jednostką systematyczną tak dla zwierząt jak i roślin jest gatunek. Na ogół rozwój świata zwierzęcego związa­ny jest z tworzeniem coraz bardziejskom^ plikowanej struktury ciała. Znane są jed nak gatunki zwierząt, np. liczne pasożyty które uwsteczniły swą budowę w wyniki długotrwałego przystosowywania się d (0) Comments

Kości Posted 2/4/2009 3:32:12 AM Anatomia Anatomia, czyli nauka o organach (narzą­dach), jest jednym z działów morfologii. Narząd jest to określony zespół tkanek współpracujących ze sobą, wyspecjalizowa­nych w pełnieniu określonych funkcji fizjo­logicznych. Niektóre narządy mogą być zbudowane z jednego rodzaju tkanki. Wszystkie narządy w obrębie organizmu są w morfologicznej i fizjologicznej równowa­dze, ich funkcjonowanie jest wzajemnie wspomagane i uzależnione. Organizmy 0 skomplikowanej budowie mają zwykle więcej narządów pełniących podobną funkcję (np. tkanki mięśniowe). Taki zes­pół kilku podobnych lub różnych współpra­cujących ze sobą narządów tworzy układ narządów. Takimi układami są — układ mięśniowy, powłokowy, kostny kości człowieka, układ nerwowy, układ pokarmo­wy, oddechowy,układ wydalniczy, układ dokrewny, rozrodczy, nerwowy oraz narządy zmysłu (wzroku, słuchu i równowagi, węchu, smaku). Embriologia Embriologia jest to nauka o rozwoju zarod­kowym organizmów. Jednym z ważniej­szych problemów embriologii jest poznanie mechanizmu, który powoduje, że rozwój zarodka przebiega w ściśle określonym porządku, a narządy powstają w określo­nym czasie i w określonym wzajemnym powiązaniu. Zarodkiem (embryo) nazywa­my zapłodnione jajo (zygotę) od rozpoczę­cia pierwszych podziałów. Powstanie za­rodka poprzedzają procesy prowadzące do wytworzenia wyspecjalizowanych komórek rozrodczych — męskich (plemników) i żeń­skich (jaja), które łącząc się w procesie zapłodnienia zapoczątkowują rozwój no­wego osobnika. Rozwój komórek rozrod­czych i proces zapłodnienia nazywamy pro-genezą. Po zapłodnieniu komórka jajowa rozpoczyna bruzdkowanie. Następnym eta­pem rozwijającej się zygoty jest proces gastrulacji, w wyniku czego powstają trzy zasadnicze warstwy zwane listkami zarod­kowymi. Są to ektoderma, endoderma 1 mezoderma. Z listków zarodkowych w dalszym rozwoju zarodka — w okresie organogenezy — powstają poszczególne organy. Promorfologia Promorfologia jest nauką o budowie ciała i stosunkach symetrii. Ciało zwierzęcia jest symetryczne, jeżeli można przez nie prze­prowadzić przynajmniej jedną płaszczyznę tak, aby uzyskać podział na dwie równo­rzędne części. W budowie zwierząt przeważają dwa typy symetrii — promienista i dwuboczna (bila­teralna). Przez ciało o symetrii promienistej można przeprowadzić wiele płaszczyzn sy­metrii. Zwierzęta promieniście symetrycz­ne mają zazwyczaj również organy wewnę­trzne ułożone promieniście. Ten typ syme­trii jest charakterystyczny dla zwierząt wodnych prowadzących osiadły tryb życia (np. jamochłony) lub bardzo wolno poru­szających się (np. szkarłupnie). Promienis­ta symetria ciała zwierząt jest ściśle związa­na z warunkami ich życia i powstała w wyni­ku długotrwałych przystosowań do środo­wiska. Większość zwierząt ma symetrię dwubocz­na, co znaczy, że istnieje tylko jedna określona płaszczyzna dzieląca ich ciała na dwie równorzędne części. Symetria ta jest charakterystyczna dla aktywnie poruszają­cych się zwierząt — ciało ich możemy podzielić na równorzędne części: prawą i lewą. Natomiast część przednia i część tylna nie są równorzędne. Aktywny ruch do przodu sprawia, że część przednia i tylna zwierzęcia podlegają wpływom innych czynników i pełnią inne funkcje. W części przedniej na przykład najczęściej lokalizu­ją się centralny układ nerwowy i narządy zmysłów. (0) Comments

Układ nerwowy Posted 2/4/2009 3:29:40 AM Erytrocyty zawie­rają czerwony barwnik — hemoglobinę, który ma zdolność przyłączania tlenu i przenoszenia go z płuc do tkanek oraz odprowadzania z nich dwutlenku węgla do płuc. Białe krwinki, których jest kilka rodzajów, to komórki wyspecjalizowane w pełnieniu funkcji obronnych przed bak­teriami i innymi mikroorganizmami choro­botwórczymi. Płytki krwi (trombocyty) są małymi tworami wyodrębniającymi się z dużych komórek szpiku kostnego. Speł­niają bardzo ważną rolę zapoczątkowując proces krzepnięcia krwi. Limfa (chłonka) jest to płyn składający się z limfocytów i osocza i wypełniający układ limfatyczny. Tkanka mięśniowa jest tkanką łokomoto-ryczną. Wykonywanie ruchów u zdecydo­wanej większości zwierząt uwarunkowane jest kurczeniem się komórek mięśniowych, zawierających kurczliwe włókna mięśniowe - miofibryle. Istnieją trzy rodzaje mięśni - mięśnie gładkie i mięśnie poprzecznie prążkowane oraz tkanka mięśniowa serco­wa. Włókna mięśni poprzecznie prążkowa­nych można rozpoznać po występujących na przemian jasnych i ciemnych prążkach. Mięśnie gładkie u bezkręgowców pełnią między innymi funkcję lokomotoryczną (np. noga ślimaka). U zwierząt kręgowych występują w narządach układu pokarmo­wego, wydalniczego, oddechowego. Cechą charakterystyczną tej tkanki jest kurczenie się niezależnie od woli zwierzęcia. Komórki mięśni gładkich mają przeważnie kształt wrzecionowaty i układ nerwowy i kości człowieka. Mięśnie poprzecznie prążkowane różnią się od mięśni gładkich intensywnością barwy (są ciemniejsze) oraz kurczą się znacznie szybciej niż mięśnie gładkie. Należą do nich przede wszystkim mięśnie szkieletowe przytwierdzone do kości, tworzące większe skupienia tkanki mięśniowej. Funkcją tkanki nerwowej jest odbieranie i przekazywanie bodźców nerwowych, ko­ordynacja pracy poszczególnych tkanek i organów. Podstawowym elementem tkan­ki nerwowej jest komórka nerwowa, skła­dająca się z ciała komórki oraz długich, odchodzących od niego wypustek. Tkanka nerwowa tworzy układ nerwowy organizmu zróżnicowany na układ ośrodkowy (cen­tralny), obwodowy i autonomiczny (wege­tatywny). Układy ośrodkowy i obwodowy umożliwiają organizmowi kontakt ze środkowiskiem zewnętrznym, autonomiczny zaś koordynuje funkcjonowanie organów wewnętrznych. (0) Comments

CIASTO Z BORÓWKAMI Posted 12/19/2008 2:14:16 PM 1/2 filiżanki mąki 1/4 filiżanki cukru 1 łyżeczka sproszkowanego cynamonu 1/2 filiżanki pokrojonego, mocno schłodzonego masła CIASTO 2 filiżanki mąki 2 łyżeczki proszku do pieczenia 1/2 łyżeczki soli 1/2 filiżanki miękkiego masła 1 filiżanki cukru 1/2 łyżeczki ekstraktu waniliowego 2 duże jajka 1/3 filiżanki mleka 2 filiżanki świeżych lub mrożonych borówek Kruszon ka: Wymieszać mąkę, cukier i cynamon. Dodać masło, rozdrobnić za pomocą noża i wymieszać, aż masa zacznie przypominać drobne okruszki. Ciasto: Wymieszać mąkę, proszek do pieczenia i sól. Utrzeć masło, cukier i wanilię na jednolitą masę. Dodawać kolejno jajka, wymieszane składniki, na przemian z mlekiem. Dodać jeżyny i wymieszać. Wypełnić masą przygotowaną formę i posypać kruszonką. Piec 40 - 50 min., w piekarniku nagrzanym do 200°C. Pozostawić ciasto w formie do wystygnięcia. Przygotowanie:20 min. Pieczenie: 50 min., Stopień trudności: 1. Termin świeżości: 3-t dni (0) Comments

PUDDING Z JEŻYNAMI Posted 12/19/2008 2:12:28 PM Ciekawy sposób na wykorzystanie jednodniowego chleba do przyrządzenia smacznego deseru. 2 filiżanki mleka 400 g jednodniowego miękkiego chleba, skórka usunięta i porwana na kawałeczki 3 duże jajka 2 łyżki brandy 1 '/i filiżanki cukru Y< łyżeczki soli 3 filiżanki jeżyn + dodatkowe jeżyny do dekoracji, opłukane i dobrze osuszone 2 łyżeczki zimnej wody 1 łyżeczka świeżego soku z cytryny Przygotować formę sufletową o pojemności l litra. Podgrzać mleko w małym rondlu. Włożyć chleb do małej miski i zalać ciepłym mlekiem. Ubijać do uzyskania dość gładkiej masy chlebowej. Dodać jajka. Następnie utrzeć 112 filiżanki + 2 łyżeczki cukru, brandy i sól z masą. Dobrze zmiksować. Dodać jeżyny i wymieszać. Do małego rondla wsypać pozostałą ilość cukru i dolać wodę. Całość gotować na małym ogniu, jednocześnie mieszając, aż cukier się rozpuści, do uzyskania bladego złotego koloru. Zdjąć z ognia i skropić sokiem z cytryny. Wypełnić masą przygotowaną formę. Obrócić formę szybko, tak, by ciasto pokryło jej ścianki. Mieszankę z jeżyn przełożyć łyżką do naczynia i piec 35-40 min., w piekarniku nagrzanym do 200°C do momentu, gdy ciasto będzie jędrne w dotyku. Po upieczeniu wyłożyć ciasto na talerz do ciast i przystroić jeżynami. Przygotowanie: 3<> min.. Pieczenie: 35min.. Stopień trudności: 2. Termin świeżości: 1-2 dni (0) Comments

Ciasto na święta Posted 12/19/2008 2:11:08 PM 1 łyżeczka sproszkowanej gatki muszkatołowej 1 łyżeczka sproszkowanych goździków 1 łyżeczka sody 1/2 łyżeczki soli 1 filiżanka świeżych lub mrożonych jeżyn (nie rozmrażać) ''A filiżanki grubo posiekanych orzechów włoskich cukru pudru, do posypania Wysmarować formę babkową masłem i posypać mąką. Utrzeć mąkę, cukier, olej, jogurt, jaja, otręby, odtłuszczone mleko, proszek do pieczenia, gałkę muszkatołową, goździki, sodę oczyszczoną i sól na jednolitą masę. Wymieszać jeżyny z orzechami włoskimi. Wypełnić masą przygotowaną formę. Piec 50-55 min., w piekarniku nagrzanym do 200°C do momentu, gdy patyczek po wyjęciu będzie suchy. Po upieczeniu studzić ciasto przez 10 min. w formie. Następnie wyłożyć ciasto na podstawkę i posypać cukrem pudrem. Podawać ciepłe. Przygotowanie:2(1 min.. Pieczenie:50-55 min., Stopień trudności: 2. Termin świeżości: l dzień (0) Comments

CIASTO PORZECZKOWE Posted 12/19/2008 2:09:21 PM Tu wyśmienite, cierpkie w smaku ciasto najlepiej podawać prosto z piekarnika z lodami waniliowymi. 1/2 filiżanki miękkiego masła 1 filiżanki mocno ugniecionego jasnobrązowego cukru 2 filiżanki świeżych czerwonych porzeczek bez łodyżek 1 filiżanka maki 1 łyżeczka proszku do pieczenia 1 łyżeczka sproszkowanej gałki muszkatołowej 1 łyżeczka sproszkowanego imbiru 1 łyżeczka sproszkowanego cynamonu 'A łyżeczki soli 3 duże jajka 2 łyżki mleka Wysmarować okrągłą formę do ciasta masłem. W małym garnuszku, na średnim ogniu roztopić l /4 filiżanki masła. Dodać 112 filiżanki brązowego cukru i porzeczki. Gotować 3-4 min., do momentu, gdy owoce pokryją się wymieszanym masłem z cukrem. Wymieszać mąkę, proszek do pieczenia, gałkę muszkatołową, imbir, cynamon i sól. Utrzeć pozostałą porcję masła i brązowego cukru na jednolitą masę. Dodawać kolejno jajka, wymieszane składniki, na przemian z mlekiem. Przelać masę porzeczkową do przygotowanej formy i rozprowadzić równomiernie po dnie. Wyłożyć ciasto przygotowanej formy i piec 40 - 50 min., w piekarniku nagrzanym do 200°C. Po upieczeniu odwrócić formę i wyłożyć ciasto spodem do góry na głęboką paterę do ciasta. Przygotowanie: 25 min., Pieczenie: 40-50 min., Stopień trudności: 1. Termin świeżości: l dzień (0) Comments

CIASTO Z BORÓWKAMI Posted 12/19/2008 2:07:53 PM To ciasto wypełnione owocami i kruszonką najlepiej serwować cieple. KRUSZONKA 1 filiżanka mocno ugniecionego brązowego cukru 1 filiżanki mąki 1 łyżeczka sproszkowanego cynamonu łyżeczki sproszkowanej gałki muszkatołowej filiżanki pokrojonego, mocno schłodzonego masła 2 filiżanki mąki 1/2 łyżeczki proszku do pieczenia1/3 łyżeczki sody 1/4 łyżeczki sproszkowanej gałki muszkatołowej 1/2 łyżeczki soli1 filiżanki miękkiego masła 1 filiżanka cukru 1 łyżeczka ekstraktu waniliowego 2 duże jajka 1 filiżanki mleka 1 filiżanka świeżych borówek Wysmarować formę babkową masłem i posypać mąką. Kruszonka. Wymieszać ze sobą brązowy cukier, mąkę, cynamon i gałkę muszkatołową. Dodać pokrojone masło, rozdrobnić i wymieszać, aż masa zacznie przypominać drobne okruszki. Ciasto: Wymieszać mąkę, proszek do pieczenia, sodę, gałkę muszkatołową i sól. Utrzeć masło, cukier i wanilię na jednolitą masę. Do utartych składników dodawać kolejno jajka, wymieszane składniki, na przemian z mlekiem. Na końcu dodać jeżyny. Podzielić ciasto na dwie części. Włożyć jedną część do formy i posypać połową porcji kruszonki. Przykryć pozostałą częścią ciasta i posypać resztą kruszonki. Piec 55-65 min., w piekarniku nagrzanym do 200°C na złocisto-brązowy kolor, a patyczek po wyjęciu będzie suchy. Studzić ciasto przez 30 min. w formie. Przygotowanie:25min, Plecienie:55-65min., Stopień trudności: l. Termin świeżości: 1-2 dni (0) Comments

CIASTO PORZECZKOWE Posted 12/19/2008 2:06:30 PM 1 filiżanka miękkiego masła 1 filiżanka cukru 1 łyżeczka ekstraktu waniliowego 4 duże jajka 2 łyżeczki proszku do pieczenia 'A łyżeczka soli 1 filiżanka ugotowanych, obranych i grubo siekanych buraków 1 filiżanka porzeczek 2 filiżanki mąki tortowej 1/2 filiżanki cukru pudru, do posypania Wysmarować formę do ciasta masłem. Utrzeć masło, cukier i wanilię na jednolitą masę. Dodawać kolejno jajka i wymieszane składniki. Dodać buraki, porzeczki oraz mąkę. Wypełnić masą przygotowaną formę i piec 75 - 85 min., w piekarniku nagrzanym do 200°C do momentu, gdy patyczek po wyjęciu będzie suchy. Po upieczeniu pozostawić ciasto do całkowitego wystygnięcia w formie na podstawce. Tuż przed podaniem posypać cukrem pudrem. gotowanie: 20 min.. Pieczenie: 75-85 min., Stopień trudności: l, Termin świeżości: 5 dni (0) Comments

WItam Posted 12/19/2008 2:01:01 PM Witam na moim blogu to mój pierwszy blog i pierwsza powitalna notka. WITAM! (0) Comments

Archives February, 2009 December, 2008

Calendar

Blog Categories All Categories

General Comments Please login to post a comment.